Meubelfabriek ,,NEDERLAND''

J.A.HUIZINGA

Westersingel - Groningen

'...thans zie ik zo hier en daar iets...'

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Parijs, 9 oktober 1887 [Bezoek aan Palais de l'industrie]

 

'.... en ieder zoekt naar iets nieuws om door de wereld te komen....'

 

Parijs, 17 oktober 1887

 

'...Het gebruik van de machines leer ik hier juist heel goed. Als het maar iets voordeliger is met de machine, gaat het direct naar de machines. Dagelijks komen ze vragen of er ook iets is voor de machines. Ik zie ze niet werken doch zie toch direct op welke manier en met welke machine het bewerkt is. Dat is echter een gemak dat men in Nederland mist...'

 

Parijs, 4 november 1887

 

'...'s Middags vervolgde ik mijn werk van de morgen, namelijk 20 deurtjes maken voor een kast voor de Franse bank. Dit heb ik gedaan op uwe methode [van zijn vader], bijna alle zaagsneden in een blok...'

 

Parijs 14 november 1887

 

'...U schrijft over de kleine meubelmakers. Doch u spreekt met anderen niet over de kleine meubelmaker, mijn patroon, nietwaar. Zich wat groot voordoen is nimmer verkeerd. Als iemand u vraagt naar mij, vertelt u maar dat ik op een fikse fabriek ben. En dit is ook zo, want ik geloof op de 20 is er niet één die het zo volhoudt als mijn patroon, namelijk dat alle banken bezet zijn...'

 

<<-< pagina 2 >->>

Parijs 29 januari 1888

 

'...U schrijft over een stropapierenfabriek. Ik neem heel graag aan dat dat uitstekend is. Doch een andere vraag is, ben ik in staat om aan het hoofd van een dergelijke fabriek te staan? Zo'n fabriek is altijd op grote schaal. De aanbouw kost zeker meer als 100.000 aan bedrijfskapitaal, arbeidsloon voor een 40 à 50 werklieden per week. En dan ik aan het hoofd van een kantoor. Neen, dat is ten ene male een onmogelijkheid. Dat is goed voor iemand met een helder hoofd en grote geest. Gepasseerde week ben ik aan het rekenen geweest voor een ander zaakje, doch er is aan verbonden om in Parijs te blijven en wel temidden van de meubelmakerswerkplaatsen [volgt een beschrijving van een door Jacobus bedachte houtbewerkingsmethode]...'

 

Parijs 26 februari 1888

 

'...Als men de raad van alle mensen wil opvolgen, komt men niet ver in de wereld. Hemmen [naam is niet goed leesbaar] in Amsterdam vond het belachelijk dat ik naar 't buitenland ging voor de meubelmakerij. Van der Werff en meer anderen zeiden thans naar Parijs gaan, dat is voor een plezierreisje, doch u zult er onmogelijk werk vinden...'

 

Parijs 11 maart 1888

 

'...U schrijft over een zaak in Haarlem. Slecht lijkt het mij niet toe, maar met een grote omkeer in zaken voor meubels in 't geheel niet. Thans maakt men er kisten en vaatwerk. Gaat dit door stoom en goed de machines toegepast, dan zit er veel waarde in de machines, daar de machines voor vaten ingewikkeld zijn. Voor de kisten evenzo en ik veronderstel de winst klein. Men zou het in den beginne kunnen proberen, doch Haarlem is geen goede plaats voor de artikels (...) Alzo ziet u dat het mij nu niet zo heel goed toe lijkt. Als men niets onderneemt, komt men ook tot niets. Doch zijn geld in iets steken waarvoor men eigenlijk wat bevreesd is dat het niet zal gaan, dat is gewaagd. Dat is een lootje in de loterij. En daarbij zou ik de tentoonstelling [de Wereldtentoonstelling] graag willen zien voordat ik iets begin. Thans zie ik zo hier en daar iets. Wellicht vind ik eens iets dat mij beter toe lijkt. Ik heb er zo'n vast vertrouwen op dat ik nog wel eens iets vind. Alhoewel ik in het geheel niet weet wat. Na de tentoonstelling wil ik echter zeker voor eigen rekening iets beginnen of ik moest iets vinden aan een fabriek dat werkelijk goed was, als opzichter of zoiets...'

 

 

 

Parijs 15 april 1888

 

'...Een stempel heb ik mij laten maken waarmede ik mijn gereedschap merk. Ook is hij goed voor ijzer en ongehard staal. Hij kost 3,50 francs...'

 

Parijs 30 april 1888

 

'...Mijn tijd heb ik besteed om iets te zoeken daar waar men met machines werkt. Niettegenstaande mijn zoeken en mijn aanbod bij sommigen waar ik graag zou willen werken voor een kleine verdienste, heb ik niets gevonden...'

 

Marseille 25 oktober 1888

 

[Huizinga is werkzaam in een grote fabriek waarin 'op alles stoom wordt toegepast'. Hij geeft zijn mening over een beeldhouwmachine voor lijsten, en alles wat te beeldhouwen is, en daarmee indirect ook op de producten die deze machine vervaardigt.]

 

'...De machine werkt echter niet glad. De beeldhouwer moet alles opzuiveren. Verder is het grootste gebrek, hij werkt zo onvolkomen dat een goed beeldhouwer zou zeggen, men heeft mij dat stuk hout waardeloos gemaakt. Voor de meubels die men hier maakt is het echter steeds goed genoeg. Is het een goot stuk beeldhouwwerk dan wordt er een mooie naam onder gezet, zoals een schilder onder zijn schilderij, en alleen die naam is dan zeker al voldoende, het slechte goed te maken...'

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Parijs 23 juni 1889 [na een bezoek aan de Wereldtentoonstelling]

 

'...Onder de industrievoortbrengselen neemt Frankrijk een grote en roemrijke plaats in. België en Zwitserland evenzo. Engeland, Italië, Oostenrijk, Amerika en andere landen zijn eveneens goed vertegenwoordigd. Doch Nederland zeer slecht. Zelfs zo, dat ik leden van de jury zag die een voorwerp in handen namen en om de ellendige vormen lachten...'