Meubelfabriek ,,NEDERLAND''

J.A.HUIZINGA

Westersingel - Groningen

 

Updates artikel Veenkoloniale Volksalmanak 2015

Perpetuum mobile

 

Elk woord -in welke vorm dan ook- is per definitie gedateerd op het moment wanneer ze wordt geuit. Immers, wat is het woord anders dan een ijdele poging om het fenomeen 'Tijd' in haar gang tot stilstand te dwingen? De Tijd echter laat zich niet vangen en gaat onverstoorbaar haar gang.

 

Het voortschrijdend inzicht in het onderzoek naar leven en werk van Jacobus Huizinga is niets anders dan een exponent van die onverstoorbaarheid. Op het moment van het verschijnen van het artikel in de Veenkoloniale Volksalmanak 2015 was de inhoud ervan alweer gedateerd. Een frustrerende gedachte, ware het niet dat ze uit die gedachte tegelijk nieuwe inspiratie put om het onderzoek voort te zetten.

 

Op deze pagina van de Huizinga-site zullen inzichten zoals 'gestold' in het artikel in de almanak, met actuele gegevens worden aangevuld. Juist een medium als internet leent zich bij uitstek voor dit doel, zij het dat ook hier 'het woord per definitie is gedateerd op het moment waarop ze wordt geuit'.

 

Het principe van het perpetuum mobile: de voortdurende beweging.

 

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

De kwestie van de fabrieksplaatjes

 

Klik op de foto's voor een vergroting.

 

In het artikel in de almanak wordt op pagina 98 een korte uiteenzetting gegeven over de datering van Huizinga-meubels aan de hand van de aangebrachte fabrieksplaatjes. Het is vooralsnog onbekend wanneer Huizinga precies is begonnen met het aanbrengen van die plaatjes. In de meubels uit de eerste jaren ontbreken ze en dienen ze daarom aan Huizinga te worden toegeschreven op grond van andere kenmerken (zie update na deze).

 

De eerste plaatjes hebben als opschrift: 'Meubelfabriek J.A. Huizinga' met als adres 'Westersingel Groningen'. De volgende krijgen als toevoeging 'N.V.' achter de naam van J.A. Huizinga. Met als mondelinge bron een van de oud-eigenaars van Huizinga & Rodenberg (zoals de onderneming later ging heten) vond de omzetting van de fabriek naar een naamloze vennootschap plaats ná het overlijden van J.A. Huizinga in 1937. De fabriek aan de Westersingel werd een jaar later afgestoten en de fabrieksactiviteiten verplaatst naar de voormalige toonzalen aan de Blekerstraat. Eind 1938 werden aan de Vismarkt een nieuwe winkel en showroom geopend.

 

 

Een en ander zou dan betekenen -zoals ook in het artikel in de almanak vermeld- dat meubels met de vermelding 'N.V' en met als adres 'Westersingel' vrijwel exact te dateren te zijn, te weten de jaren 1937 en 1938. Het voorkomen van een derde type fabrieksplaatje met als adres 'Vismarkt' maakt het immers aannemelijk dat de meubels vanaf de opening van de vestiging op 24 december 1938 van het nieuwe plaatje werden voorzien.

 

Tijdens de inventarisatie van meubels ten behoeve van de tentoonstelling in het Veenkoloniaal Museum stuitten de samenstellers ervan regelmatig op het fabrieksplaatje met de vermelding 'N.V.' en 'Westersingel'. Er ontstond twijfel over de juistheid van de 'vrijwel exacte' datering; daarvoor zouden er in krap één jaar tijd teveel meubels door J.A. Huizinga N.V. aan de Westersingel zijn gemaakt (nota bene in een periode waarin de zaken allerminst floreerden).

 

Nader onderzoek in de Groninger Archieven (in bijzonder de archieven van de Kamer van Koophandel en Fabrieken Groningen) bracht de volgende feiten aan het licht:

 

1. De fabriek werd al op 4 oktober 1930 omgezet in een Naamloze Vennootschap;

2. Als directeuren werden aangesteld de heren Evert van Linge en Roelf Jacob Beukema;

3. Als commissarissen werden aangesteld de heren J.A. Huizinga en Roelf Carel van Linge;

4. De naamloze vennootschap werd bij notariële dagtekening van 23 december 1955 (en dus niet in 1953, zoals vermeld in de almanak) omgezet in de naamloze vennootschap Huizinga & Rodenberg (publicatie in het 'Bijvoegsel Nederlandsche Staatscourant dinsdag 28 februari 1956 no.2').

Terug naar Home pagina

<

Wat betekent dit voor de datering van de meubels aan de hand van de fabrieksplaatjes?

 

- dat aangenomen mag worden dat meubels met de vermelding 'J.A. Huizinga N.V.' en 'Westersingel' in de jaren 1930 tot en met 1938 zijn vervaardigd;

- dat aangenomen mag worden dat meubels met de vermelding 'J.A. Huizinga N.V.' en 'Vismarkt' van 1938 tot en met 1955 zijn vervaardigd.

 

Rest nog de ontmanteling van de fabriek aan de Westersingel in 1937, de verkoop van het pand aan de Blekerstraat in datzelfde jaar (waarna de fabriek er voor zichzelf een deel van afhuurde) en de verhuizing van alle overige activiteiten naar de Vismarkt in 1937/38. Rigoureuze maatregen die pas werden genomen ná het overlijden van Jacobus Huizinga op 28 augustus 1937.

 

Naar de reden ervan kan vooralsnog alleen worden gegist, maar het lijkt erop dat Jacobus als oprichter en eerder enig eigenaar, in de naamloze vennootschap waarschijnlijk grootaandeelhouder is gebleven. Wat hem een positie verschafte een doorslaggevende stem te hebben in te nemen besluiten en maatregelen. Nader onderzoek kan hierover wellicht uitsluitsel geven.